Зәңгәр ягулыкка кытлык булмас

Кичә Казанга "Газпром" ААҖ делегациясе килеп төште. Идарә рәисе урынбасары Сергей Ушаковны, идарә вәкиле Богдан Будзулякны һәм башкаларны Татарстан Президенты Минтимер Шәймиев белән Премьер-министр Рөстәм Миңнеханов каршы алды. Аннары алар "Таттрансгаз" җитәкчелеге белән берлектә республиканың "Көнбатыш капкасы" дип атап йөртелүче Зеленодол районындагы Түбән Урысбага авылы җирендә төзелгән газ магистральләре тоташтыргычын тантаналы төстә ачуда катнаштылар.

Әлеге вакыйга Татарстанны газлаштыруга соңгы аккорд булып яңгырады. Ник дигәндә, 1995 елда Татарстан белән "Газпром" җәмгыяте арасында республикабызны тулысынча газлаштыру турында килешүгә кул куелган иде. Бүгенге көндә, гомумән Татарстан буенча алганда, газлаштыру дәрәҗәсе 96,8 процент тәшкил итә. Ә инде шәһәрләрдә бу күрсәткеч - 99 процент. Шуңа күрә республикабыз районнарына зәңгәр ягулык челтәрен сузуны үз вакытында тәмамлавы белән "Таттрансгаз"ны котларга да вакыт җиткәндер.

Себердән килүче табигый газ белән тәэмин итүче куәтле Уренгой - Ужгород һәм 530 мм диаметрлы Казан - Түбән Новгород газүткәргечләрен тоташтыручы линиянең республикабыз көнкүреше һәм икътисады өчен әһәмияте бик зур. Чөнки моңарчы Казан - Түбән Новгород магистралендә басым түбән булганлыктан, кышкы салкыннарда Зеленодол районы халкына газ бирү авырлаша иде. Бигрәк тә узган елгы салкыннарда газ белән тәэмин итүдә өзеклекләр килеп чыгу тоташтыргычны төзүне тизләтергә этәргеч булды.

Күрше Чуашстан Республикасы белән Татарстан чиге буенда кыска вакыт аралыгында (әлеге объект узган елның июль аенда төзелә башлап, декабрьгә төп эшләр тәмамланган иде) сузылган 41,5 км озынлыгындагы тоташтыргыч-газ-үткәргеч Идел арты төбәген зәңгәр ягулык белән өзлексез тәэмин итү мөмкинлеге бирә.

Моны Президент Минтимер Шәймиев тә билгеләп үтте. Аерым алганда, ул болай диде: "Без әлеге вакыйгада турыдан-туры катнашабыз, чөнки инде эшләнгән кадәресе дә елъязмаларга кереп калырлык әһәмияткә ия. Татарстанда газлаштыру дәрәҗәсе беркайчан да 100 процент булмаячак. Ник дигәндә, һәрдаим рәвештә торак йортлар һәм социаль-көнкүреш биналары төзелү дәвам итә. Яңа төзелүче объектларны үзвакытында газга тоташтырырга кирәк булачак. Бүгенгә исә иң мөһим эш башкарылды инде: республиканың теләсә кайсы ноктасында газ бар".

Тоташтыргычны төзүгә Газпром"нан 335 млн. сум акча бүлеп бирелгән һәм нигездә Константиновка магистраль газүткәргечләрне линияле җитештерү идарәсе карамагына кергән әлеге үзенчәлекле "күпер" Татарстан икътисадының терәге ролен дә үти. Ник дигәндә, 2010 елга кадәр республика тулай продукт күрсәткечен ике мәртәбә арттырырга тиеш. Ә бу инде, Минтимер Шәймиев әйтүенчә, турыдан-туры нефть химиясе тармагының үсешенә бәйле. Димәк, табигый газ белән кирәкле дәрәҗәдә тәэмин ителү - ул энергияне күп кулланучы сәнәгать өлкәсенең дә, гомуми икътисадның да торышын уңай якка хәл итү дигән сүз.

Сергей Ушаков исә соңгы ике елда илдә газ чыгаруның артуын билгеләп үтте Мисалга, быел "Газпром" алда көтелгән 531,7 млрд. кубометр урынына 541 млрд. кубометр газ чыгаруны планлаштыра. Эшләр болай барганда, перспективада 2020 елга газ табуны 610 млрд. кубометрга кадәр арттырырга өмет бар.

Ә бүгенгә исә газлаштыруда Татарстан Россия Федерациясе буенча беренче урында тора, һәм сүз уңаенда, "Газпром" вәкилләре әйткәнчә, республикада газлаштыру бик югары дәрәҗәдә булса да, әлеге эш алга таба да дәвам итәчәк.

Алдагы көндә идарә утырышында югары басымлы газүткәргеч төзү, газ бүлү станцияләрен монтажлау турында да сүз булган. Шуңа өстәп, Россия Федерациясе субъектларын газлаштыруда катнашу зарурлыгы да туа.

Республиканың ягулык-энергетика комплексындагы төп терәк - "Таттрансгаз" җәмгыяте бүгенге көндә 5144 км магистраль һәм 33174 км бүлүче газүткәргечләрне эксплуатацияли.

Оешманың генераль директоры Рәфкат Кантюков әйтүенчә, соңгы елларда республикада тиңнәре булмаган "зәңгәр агым" проекты буенча зур эш башкарылды. "Татарстанның барлык куәтен күрсәтерлек һәм исбат итәрлек нигез булуы аерата куанычлы хәл", - диде ул.

Яңа тоташтыргычны ачу тантанасы кысаларында "Таттрансгаз" системасында уңышлы эшләп килүче предприятие хезмәткәрләренә мактаулы исемнәр бирелде. Шулай ук газ тармагындагы нәтиҗәле эшләре өчен һәм юбилее уңаеннан "Таттрансгаз"ның генераль директоры Рәфкат Кантюковка "Газпром" һәм Татарстан җитәкчелеге тарафыннан котлаулар булды.